Van veilig hijsen met krollen tot de inzet van spoorrobots en toekomstige autonome systemen. Tijdens de landelijke bijeenkomst Veilig rijden en werken met rail-wegvoertuigen kwamen zo’n 75 professionals uit de spoorbranche bijeen om kennis te delen en samen te werken aan een veiliger spoor.
De bijeenkomst bracht opdrachtgevers, spooraannemers, kraanbedrijven, machinisten, fabrikanten van rail-wegvoertuigen en vertegenwoordigers van infrastructuurbeheerders samen. Het centrale thema: hoe kunnen veiligheid, techniek en innovatie bijdragen aan een toekomstbestendige spoorsector?
Veilig werken begint met samenwerking
De werkgroep Veilig rijden en werken met rail-wegvoertuigen trapte de dag af. Deze werkgroep zet zich in voor verbeteringen op het gebied van veiligheid, regelgeving, techniek en opleidingen.
Vervolgens ging de Nederlandse Arbeidsinspectie in op de eisen die gelden voor hijswerkzaamheden en de verantwoordelijkheden van opdrachtgevers en opdrachtnemers bij het creëren van een veilige werkomgeving. Ook kwam de nieuwe internationale norm ISO 17840 aan bod. Deze norm ondersteunt hulpdiensten bij calamiteiten met moderne voertuigen, waaronder voertuigen met lithiumbatterijen en waterstofaandrijving.
Daarnaast werd door verschillende sprekers benadrukt dat veiligheid een gezamenlijke verantwoordelijkheid is. Open dialogen, het delen van praktijkervaringen en samenwerking tussen partijen zijn essentieel om de veiligheid in de spoorbranche verder te verbeteren.
Leren van incidenten
Namens Strukton Rail werd een praktijkvoorbeeld gedeeld van een ernstig incident waarbij een medewerker tijdens hijswerkzaamheden zijn hand beknelde.
Naar aanleiding van dit incident introduceerde Strukton Rail de duw- en trekstok binnen de spoorbranche. Dit hulpmiddel wordt al jarenlang toegepast in de olie- en gasindustrie en helpt medewerkers om voldoende afstand te houden van lasten en bewegende onderdelen tijdens hijswerkzaamheden.
Ook werd aandacht besteed aan het belang van het vrijhouden van de gevarenzone rondom een krol. Alleen de medewerker die de last aanslaat en begeleidt bevindt zich binnen deze zone en stemt zijn werkzaamheden vooraf af met de machinist.
Om de toepassing in de praktijk te stimuleren ontvingen alle deelnemende organisaties na afloop een duw- en trekstok.
Innovaties voor een veiliger spoor
Veiligheid en innovatie gingen tijdens de bijeenkomst hand in hand. Zo presenteerde Nijhuis Engineering ontwikkelingen zoals de elektrificatie van rail-wegvoertuigen, slimme camerasystemen die aanrijdingen helpen voorkomen en een digitale liftplanner waarmee hijswerkzaamheden vooraf kunnen worden gesimuleerd en beoordeeld op veilige uitvoerbaarheid.
Ook de opkomst van spoorrobots kwam uitgebreid aan bod. Robotisering kan bijdragen aan het verminderen van fysieke belasting en helpt de sector om om te gaan met de toenemende schaarste aan vakmensen.
De volgende stap werd gepresenteerd door Haskoning, met een doorkijkje naar de toekomst waarin autonome spoorrobots steeds meer werkzaamheden zelfstandig uitvoeren.
Samen verder bouwen aan veiligheid
Dagelijks worden in Nederland rail-wegvoertuigen in- en uitgespoord bij overwegen en railinzetplaatsen. Om dit veilig en uniform te organiseren wordt momenteel samengewerkt aan verdere regelgeving en richtlijnen.
De bijeenkomst werd afgesloten met een presentatie over gespecialiseerde opleidingen voor werkvoorbereiders, V&G-coördinatoren en uitvoerders. Door hijswerkzaamheden zorgvuldig voor te bereiden en digitale hulpmiddelen in te zetten, kunnen werkzaamheden veiliger en efficiënter worden uitgevoerd.
De dag leverde waardevolle inzichten, vragen en verbetervoorstellen op voor de werkgroep. Eén boodschap klonk daarbij duidelijk door:
Veiligheid vraagt om voortdurende aandacht, samenwerking en innovatie. Niets doen is geen optie.
