Groene koers – Het kan wél
Lees het artikel
Datum
28 maart 2025
Expertise
Zo’n 500 kilometer betonnen bovenleidingportalen in Nederland is aan vervanging toe. Strukton, GBN en Magnus Beton hebben de handen ineengeslagen om bij deze vervangingsopgave de betonketen te sluiten. Het idee: oude betonnen portalen, palen en hun funderingen worden verwijderd en in de scheidingsinstallatie Circuton van GBN Groep gescheiden in het grove Circugrind, het fijnere Circuzand en het ultrafijne Circument. Dit zijn hoogwaardige, 100% circulaire grondstoffen. Deze grondstoffen passen we vervolgens toe voor het beton voor de nieuwe portalen, palen en funderingen. Met het testen van monsters uit verschillende pilots komt dit idee steeds dichterbij de dagelijkse praktijk.
In 2022 hadden we in samenwerking met ProRail de eerste pilot langs het spoor: we plaatsten funderingen met 100% gerecycled beton granulaat in Lage Zwaluwe. Strukton Rail Short Line paste de eerste circulaire bovenleidingpalen toe op een belangrijk industriespoor. Intussen ontwikkelden we verder door. Zo konden we in juni 2023 melden dat we in de circulaire palen de stalen wapening hadden vervangen door glasvezelwapening. Daarmee voorkomen we storingen en schade door zwerfstromen en verlengen we de levensduur. De bovenleidingpalen van circulair beton met glasvezelwapening plaatsten we langs het spoor in Steenwijk. In 2023 plaatsten we circulaire funderingen langs het spoor Hoorn-Enkhuizen en Obdam-Hoorn. Inmiddels rekent ook de Strukton Rail werkplaats van Zutphen zich rijk met een bovenleidingfundering en -paal van circulair beton met glasvezelwapening.
In 2024 namen we monsters van de in 2022 in Lage Zwaluwe geplaatste circulaire funderingen met 100% gerecycled beton granulaat en de in 2023 in Steenwijk geplaatste palen. Ook namen we monsters van onderdelen van de elementen voor diverse pilots en toepassingen die we in de betonfabriek van Magnus in bewaring hadden. Deze monsters zijn uitgebreid getest. Hoe gedraagt het ‘oude’ circulaire beton zich ten opzichte van nieuw circulair beton? Hoe gedraagt het circulaire beton zich ten opzichte van traditioneel beton? Zien we verschil tussen het circulair beton met stalen wapening ten opzichte van het circulaire beton met glasvezelwapening?
De resultaten zien er goed uit. Zo komen we als keten steeds een stapje verder om circulair beton te kunnen gaan toepassen langs het spoor. Als sector zijn we met opdrachtgever, aannemer en toeleveranciers duurzaam onderweg. Met als doel: toekomstbestendige duurzame infrastructuur.
Duurzaamheid in de spoor- en civiele sector maakt impact. Met emissieloos materieel, circulaire materialen en door hergebruik van materiaal (recycling) kun je enorm veel CO2-uitstoot reduceren. Er worden veel initiatieven genomen in de keten met opdrachtgevers en opdrachtnemers samen, zoals het hergebruiken van liggers voor viaducten (Groene Liggers) en de inzet van gerecycled koper voor bovenleidingrijdraad.
In de bouw- en infrasector wordt dit gedaan door emissieloos materieel te gebruiken, maar ook door innovatieve oplossingen zoals circulair beton en gerecyclede materialen in te zetten. Daar is vaak samenwerking voor nodig in de keten – van opdrachtgever tot opdrachtnemer tot materiaalleverancier.
Voorbeelden van innovaties in duurzame projecten in de bouw en infra zijn:
Emissieloos materieel is materieel dat geen uitstoot heeft. Dan kun je denken aan elektrische locomotieven, elektrische kranen, elektrische Krol’s en natuurlijk elektrische werkbussen.
In 2050 zijn we klimaatneutraal. Er is een robuuste duurzame infrastructuur die klimaatbestendig is en veilige mobiliteit mogelijk maakt voor iedereen. Met ruimte voor de natuur.